Vraag 4

meer achtergrond

Jan van Goyen, Gezicht op Leiden,  1650

Jan van Goyen

Jan Josephsz. van Goyen (Leiden, 13 januari 1596 – Den Haag, 27 april 1656) is zeker een van de bekendste Nederlandse landschapschilders uit de Gouden Eeuw. Zijn nalatenschap bestaat uit schitterende schilderijen van rivieren, meren, kanalen, zandwegen, duinen of strand. Jan van Goyen schilderde regelmatig winterlandschappen en zee- en stadsgezichten.

Hier zien we een portret van Jan van Goyen dat door Gerard ter Borch werd geschilderd. We zien een persoon die het kennelijk ‘gemaakt heeft’;  overtuigd van zijn kunnen en waarschijnlijk redelijk vermogend. Maar dat laatste is schijn. Volgens onderzoek verkeerde van Goyen voortdurend in financiële problemen.

De productiviteit van Jan van Goyen is enorm. We weten dat hij meer dan 1000 schilderijen heeft gemaakt en zeker 800 tekeningen. Jan van Goyen heeft ook veel reizen gemaakt. En nog een opmerkelijk feit: in 1649 trok schilder Jan Steen bij Van Goyen in. Jan Steen trouwde in datzelfde jaar met zijn dochter Grietje (Margaretha) en schilderde de familie Van Goyen. In 1651 werd hun eerste kind, Thaddeus, geboren. 

Hieronder zien we een schitterend schilderij van een rivierenlandshap. Het schilderij dateert uit 1625.

Stijl en werk

Van Goyen was vooral gespecialiseerd in het schilderen van weidse landschappen en riviergezichten, net als Jacob en Salomon van Ruysdael.

Typerend voor zijn stijl is de afwisseling van donkere en lichtere banen, in zijn latere werk op een complexe manier. Hij “overzwadderde” het hele doek met verschillende lagen verf en zocht in de min of meer toevallig ontstane kleurvlakken naar aanknopingspunten om details aan te brengen.

Jan van Goyen had een groot oog voor de details van alledag. Tussen 1638 en 1653 schildert hij een dertigtal schilderijen van de Valkhof in Nijmegen, Rhenen is een goede tweede. Van Goyen was bovendien gefascineerd door de duinen bij Scheveningen, maar reisde ook naar Antwerpen (1648) en schilderde het Fort Lillo aan de Schelde.

De volgende video geeft een fraaie impressie van zijn werk.

Voor het geval je dieper op het onderwerp wil ingaan

Er is uiteraard meer informatie op internet te vinden.
Als je meer over dit onderwerp wil leren, kun je van onderstaande link gebruik maken.
Probeer eens na te gaan welke opmerkelijke bijverdiensten Jan van Goyen had.